سيد محمد عبد الحسيب بن سيد أحمد العلوي العاملي
19
قواعد السلاطين ( فارسى )
نقدها و كتابهايى كه در آنباره نوشته شده است . فرزندان عبد الحسيب ميرزا عبد الحسيب ، سه فرزند پسر داشت : ميرزا اشرف ، ميرزا صدر الدين محمّد ، ميرزا زين العابدين . از ميان اين سه نفر ، ميرزا صدر الدين ، فرزندى با نام ميرزا غياث الدين احمد داشت كه اهل شعر و ادب بود و حزين گيلانى ( 1103 - 1181 ه . ق ) دربارهء او نوشته است : ميرزا غياث الدين احمد ، برادرزادهء مير اشرف مرحوم و خلف مرحمت و غفرانپناه ميرزا صدر الدين محمّد بن ميرزا عبد الحسيب است . تحصيل علوم نموده ، در تقوا و حسن اخلاق يگانهء آفاق بود . به موزونى طبع از بدايات عمر به شعر و شاعرى رغبت نموده ، « خيال » تخلّص ايشان است . در غزل و رباعى هم به موافقت فقير درّى مىسفت . يك سال بعد از آنكه عمّ بزرگوارش جهان بىوفا را بدرود گفت ، اين سيّد والاتبار هم ديدار گرامى در احتجاب نهفت . « 1 » با توجّه به اينكه حزين ، تاريخ درگذشت عموى وى مير اشرف را 1133 ه . ق نوشته است ، بايد ميرزا غياث الدين احمد در سال 1134 ه . ق درگذشته باشد . مير محمّد اشرف فرزند ديگر ميرزا عبد الحسيب ، از علما و شعرا بوده و آثار برجاى مانده از وى نشان از عمق تحصيلات و مطالعات وى دارد . وى نزد بسيارى از اعلام دورهء اخير صفوى از جمله ملا محمّد سراب ، ملا محمّد باقر مجلسى ، پدرش مير عبد الحسيب و شمار ديگر شاگردى كرده و از جمله به تصريح خودش ، شرح لمعه را نزد « افضل المحقّقين و سيّد المجتهدين ، رفيع الملّة و الدين ، ميرزا رفيع الدين محمّد نائينى » خوانده است . « 2 » حزين گيلانى دربارهء وى مىنويسد : ميرزا
--> ( 1 ) . فهرست كتب خطّى كتابخانههاى اصفهان ، صص 159 - 160 ( به نقل از تذكرهء حزين ، ص 57 ) . ( 2 ) . فضائل السادات ، ص 132 .